ช่วง 2 ปีที่ผ่านมา ต้องบอกว่าประเทศไทยของเรา มีการเปลี่ยนแปลงทิศทางในเรื่องการศึกษาเป็นอย่างมาก ทั้งนี้ต้องบอกว่ามันมีผลจากปัญหาโควิด 19 ระบาด ทำให้เราต้องเริ่มหารูปแบบการเรียนการสอนแนวทางใหม่ ๆ ที่รองรับกับสถานการณ์ในขณะนั้นได้ แล้วหลังจากที่ไวรัสนี้หายไป ทิศทางการศึกษา จะเป็นไปในทิศทางไหน เคบยมีใครตั้งข้อสงสัยหรือไม่ ถ้ามีบทความของเราในวันนี้ มีข้อมูลบางส่วน ที่เกิดจากการวิเคราะห์ของผู้เชี่ยวชาญมานำเสนอ พร้อมแล้วไปดูกันเลย

ทิศทางการศึกษาที่น่าจะเกิดขึ้น หลังยุคโควิดระบาด

  • เปลี่ยนเป็นการศึกษา ที่เข้าถึงได้มากขึ้น  

สิ่งหนึ่งที่จะเปลี่ยนแปลงแน่นอน คือรูปแบบการเรียนการสอน ที่สามารถเข้าถึงได้มากขึ้น โดยส่วนใหญ่น่าจะมาในรูปแบบของการเรียนออนไลน์เป็นหลัก ความจริงการเรียนการสอนในรูปแบบออนไลน์ ได้ถูกนำมาปรับใช้กับการศึกษาไทยนานแล้ว แต่เป้าหมายหลักในขณะนั้น จะเป็นกลุ่มนักเรียนที่อยู่ในชนบท ซึ่งเป็นพื้นที่ห่างไกลเป็นส่วนใหญ่ แต่เมื่อสถานการณ์ต่าง ๆ จากไวรัสร้ายบีบบังคับ กระทราวงการศึกษาจำเป็นต้องนำหลักสูตรการศึกษาทางไกลผ่านดาวเทียม หรือการศึกษาระบบดิจิตอล มาปรับใช้กับการศึกษารูปแบบปกติ ให้กลุ่มนักเรียนตั้งแต่ระดับอนุบาลจนถึงมัธยม สามารถเรียนรู้บทเรียนได้ที่บ้าน จนกว่าจะสามารถกลับมาใช้ชีวิตได้ตามปกติอีกครั้ง

                ขอดีของการเรียนผ่านระบบดาวเทียม หรือการศึกษารูปแบบดิจิตอล คือการที่ผู้เรียนได้เรียนรู้เรื่องต่าง ๆ ในมุมมองใหม่ ๆ แบบไม่จำกัดแค่ในห้องสี่เหลี่ยม หรือห้องเรียนรูปแบบเดิม ๆ เท่านั้น แต่ข้อเสียหนึ่งอย่างที่ยังแก้ไขไม่ได้ จากการเรียนรูปแบบนี้ คือการสนทนาโต้ตอบ กรณีที่ผู้เรียนมีคำถามสงสัยนั่นเอง

  • สอนแบบใช้ข้อมูลเชิงลึกในการขับเคลื่อน

เดี๋ยวนี้การเรียนการสอน ต้องเน้นการสอนแบบข้อมูลเชิงลึก เพื่อให้สามารถเข้าถึงข้อมูลต่าง ๆ ได้มากขึ้น ซึ่งต้องบอกว่าข้อดีของการเรียนแบบนี้ มันต้องมีเรื่องของเทคโนโลยีเข้ามาเกี่ยวข้อง และตัวผู้เรียนมีประสิทธิภาพ และประสิทธิผลมากขึ้น นั่นเป็นสิ่งที่หลายหน่วยงานทราบ แต่ยังหาจุดกึ่งกลาง ที่จะนำมาปรับใช้ให้มีประสิทธิภาพในไทยไม่ได้ การศึกษารูปแบบใหม่ จะเน้นใช้เทคโนโลยีในการวิเคราะห์ข้อมูลเกี่ยวกับตำราเรียนแบบดิจิทัล หรือใช้เทคโนโลยีการศึกษาข้อมูลเชิงลึก ที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูลมีค่า เพื่อให้ตำรามีประสิทธิภาพมากขึ้น ข้อดีของการใช้เทคโนโลยีวิเคราะห์ คือผู้เรียนจะได้ตำราเรียนที่เหมาะสมกับบุคคลมากขึ้น ยิ่งในระดับมหาวิทยาลัยจะไม่มีการรวบรวมข้อมูลลงในสเปรดชีต Excel ของแต่ละแผนก แต่ข้อมูลทั้งหมดจะรวมอยู่ในระดับสถาบัน ดังนั้นจึงสามารถแยกข้อมูลเชิงลึกได้ เมื่อข้อมูลเชิงลึกที่ใช้เป็นตัวขับเคลื่อน สามารถค้นหาได้จากแหล่งข้อมูลขนาดใหญ่ ตัวผู้เรียนตลอดจนอาจารย์ผู้สอน ก็จะได้ประโยชน์จากการหาข้อมูลมากขึ้นตามไปด้วย

  • เน้นการศึกษาที่สมจริงมากขึ้น  

นี่เป็นอีกอย่างที่ผู้เชี่ยวชาญคาดว่า จะมีความเปลี่ยนแปลงแน่นอน ของการศึกษาในอนาคต แต่ความจริงเรื่องการเรียนรูปแบบเน้นการศึกษาเสมือนจริง มีการนำมาใช้ในการศึกษาประเทศต่าง ๆ หลายประเทศแล้ว เพื่อให้นักเรียนหรือผู้เรียน ได้เรียนรู้สิ่งต่าง ๆ รอบตัว มากกว่าวิชาที่บรรจุเอาไว้ในตำราเรียน อย่างในบทเรียนเกี่ยวอียิปต์โบราณ ที่เปิดให้ศึกษาในประเทศอียิปต์ ประเทศที่มีวัตศาสตร์อันงดงามน่าค้นหา ได้มีการปรับใช้การเรียนรู้เสมือนจริงในวิชานี้เอาไว้ ผู้เรียนจะต้องสวมหูฟัง VR และเดินไปรอบ ๆ ช่วงเวลาดิจิทัล ผู้เรียนสามารถสัมผัสกับหัวข้อที่ยากในการคิด ผ่านความเป็นจริงที่ขยายออกไปได้ เช่นการเดินท่ามกลางค่ายผู้ลี้ภัยชาวซีเรีย เทคโนโลยีตัวนี้จะช่วยให้การเรียนรู้ด้วยการลงมือทำ นักเรียนจะคุ้นเคยกับการใช้อินเตอร์เฟสเสียงที่บ้าน ซึ่งถือแป็นความรู้ที่ไม่มีสอนในตำรา หากในอนาคต การศึกษาไทยสามารถผลิตเทคโนโลยี การเรียนรู้รูปแบบเดียวกับอียิปต์ได้ น่าจะเป็นผลดีกับกรศึกษาไม่น้อยทีเดียว

                และนี่คือ ทิศทางการศึกษา ที่คาดว่าจะเกิดขึ้นแน่นอน หลังจากที่ยุคโควิดระบาด มันหายไปจากโลกของเรา แม้ปัจจุบันจะยังไม่มีใครสามารถการันตีได้ ว่ามันจะหายไปตอนไหน แต่หน่วยงานต่าง ๆ โดยเฉพาะภาคของการศึกษา ก็ได้หาแนวทางรับมือในระยะยาวไว้แล้ว และข้อมูลที่เรานำเสนอไป ก็น่าจะเป็นหนึ่งในแผนการรับมือ กับการศึกษาที่ควรจะเป็นในอนาคตเช่นกัน